UA-105762165-1

 

 Rolduc in herinnering bewaren

 

 

Op Rolduc ga ik behalve naar de brasserie ook vaak naar de kerk en naar het kleine kerkhof. Veel grafstenen zijn verweerd en steeds moeilijker te lezen. Het is alsof er krachten werken die de verhalen van deze personen in de afgrond van de vergetelheid laten verdwijnen. Een graf  ontsnapt hieraan, de grafkapel van Johan van Weede.  Johan was een zeer religieuze jongen; hij stierf toen hij dertien jaar oud was in 1870.  Als het verhaal van Johan niet meer verteld wordt, als de herinnering aan hem niet levend gehouden wordt dan zal ook hij uiteindelijk  vergeten worden.  Directeur Reinier Corten  schreef in het bekende boek Rolduc in Woord en Beeld  over Johan.  


Johan van Weede.pdf (1023.26KB)
Johan van Weede.pdf (1023.26KB)


Het motto van deze website  is  "Waarheid als onverborgenheid" : het spel tussen verhullen en onthullen; bedekken en ontdekken; verbergen en niet verbergen ...... Het is Martin Heidegger die over dit thema  interessante  colleges  gegeven heeft; de colleges zijn op schrift gesteld en u kunt ze vinden in  de Gesamtausgabe , uitgeverij Vittorio Klostermann, in de  de banden 34,  36/37  en 54.  Het centrale thema in die colleges is "Waarheid als onverborgenheid"; het Griekse aletheia heeft volgens Heidegger oorspronkelijk niet de betekenis van waarheid maar van onverborgenheid; a-letheia.  Er zijn uiteraard ook andere betekenissen voor waarheid: waarheid als correspondentie, waarheid als coherentie, waarheid als praktijk..en nog veel meer.

Net zoals het gaat met het verhaal van Johan van Weede zo gaat het met alle verhalen over Rolduc; als de verhalen verdwijnen of niet  meer toegankelijk zijn dan gaat veel verloren. Veel personen hebben over Rolduc verhalen verteld; veel van deze verhalen zijn opgeschreven. Al deze vertellers hebben zich veel moeite getroost om iets te onthullen van de rijke geschiedenis van Rolduc. 

Deze website wil er toe bijdragen deze verhalen over Rolduc te behouden; een aantal boeken zijn daarvoor onmisbaar:  onder andere Rolduc in Woord en Beeld, het jubileumboek 1843-1943 en alle jaarboeken van Rolduc uit de periode   1921-1969.  Het is aan het monikkenwerk  van Leo Crombach en  Ger Brunenberg te danken dat voornoemde werken beschikbaar zijn in pdf;  zij waren zelf ooit student en leraar op Rolduc.


Intermezzo: Latijn gegeven door Jean Tagage in de periode 1948-1952.

Onlangs is een aantal filmrollen terug gevonden, onder andere de film van Stassen De Kleine Republiek, maar ook de film gemaakt door Tagage  in de periode 1948-1952. De films worden nu gerestaureerd en geconserveerd in het Museum te Venlo. Tagage was docent klassieke talen op Rolduc IV. Velen hebben zijn lessen inspirerend gevonden en hebben er goede tot zeer goede herinneringen aan. Hierna een bijna geluidloos fragment uit deze film; het is een les Latijn gegeven aan het eerste leerjaar [Ia] op klein Rolduc. Tagage geeft zelf les in het gekozen fragment. Tevens een fragment met Tagage, Penders en Schrijen, de dirigent van vele Mattheus Passies van Pothast.















Een herinnering aan Tagage geschreven door Laur Crouzen.

"In mijn Rolducse jaren (1960-1966) had hij geen bijnaam. Tagage was Tagage met de klemtoon in zijn drielettergrepige familienaam op de middelste syllabe. Klonk als ‘garage’ of ‘bagage’ met zeer zachtfluisterende g’s, maar zo noemden wij hem niet. ‘Garage’ zou puur een rijmwoord zijn geweest als bijnaam, want het was onbekend of hij een auto had. ‘Bagage’ zou de spijker op zijn kop zijn geweest, want deze leraar klassieke talen had gewoon een dikke buik. Hij had dat gemakkelijk kunnen camoufleren met het dragen van een zwart pak met zwart hemd en priesterboord. Maar zo niet Tagage. Ik heb hem nooit anders gezien dan in een klassieke, zwarte priestertoog tot op zijn enkels met opvallende knoopjes die van boven naar beneden exact zijn uitstekend en opvallend profiel volgden. In filmfragmenten uit de late jaren veertig en begin jaren vijftig had hij op jongere leeftijd nog niet zo’n bollend figuur en droeg hij ook nog de brede zwarte band over zijn toog...................."

Tagage.pdf (1.49MB)
Tagage.pdf (1.49MB)

Voor het volledige artikel van Laur Crouzen zie de volgende pdf, versie 11 nov 2017:


Pothast

Bernard Antoine Pothast [1824-1904] heeft veel  over Rolduc geschreven.  Vooral zijn "Annales de Rolduc depuis le premier Novembre 1843" is onmisbaar bij het bestuderen van Rolduc III. Het bestaat enkel in Frans handschrift. Een klein aantal voorbeelden uit dit document:

De reünie van 20 september 1881 van studenten Luiks seminarie 

r.pdf (242.25KB)
r.pdf (242.25KB)


Qu'íls sont aimees, grand Dieu, tes tabernacles; het lied dat de reünisten in 1881 ontroerde. De opname is gemaakt door Joep Offermans en een koor rolduciens. Afspelen met Windows Mediaplayer.

q.m4a (965.93KB)
q.m4a (965.93KB)


Het verhaal van de kalkoen op 27 augustus 1848.

k.pdf (260.42KB)
k.pdf (260.42KB)



In 2014 is er in de Abdij Rolduc een muziekuitvoering  geweest naar aanleiding van het ontdekken  van een manuscript van Pothast.  Er is een begeleidende website die onderhouden wordt door Leon Dijkstra. Op die website kunt u  hier  u veel documenten downloaden; ook  de muzikale biografie van Pothast.  Hierna als voorbeeld een mooi lied dat gezongen is door bariton Raoul Reimersdal met piano begeleiding van John Franck. Oorspronkelijk is het lied gezongen op 18 augustus 1868 bij de prijsuitreiking, het Rolduc Hollandais bestond toen 25 jaar. Het feestdiner vond plaats in de huidige brasserie. Veel oud Rolduciens zullen ook nu nog de tekst die gezongen wordt, onderschrijven. De partituur en toelichting zijn bijgevoegd.

Ode aan Rolduc 1868 





De studenten van Rolduc beschikten van oudsher over een boekje met kerkelijke gezangen; het oudst bekende boekje is van 1856 en in mijn bezit. Dat laatste is samengesteld door Pothast en geïllustreerd door Gerard Slits. Hiernaast een latere versie. Achteraan op bladzijde 35 en 36 is een index.


Hier een uitvoering van het Kyrie uit de Deutsche Messe van Johann Michael Haydn, de melodieën en teksten staan op pagina 18 tot en met 23.

Hier een uitvoering van de hele mis door de Wiener Sangerknaben


Rolduc in vijf perioden

De geschiedenis van Rolduc wordt gewoonlijk in vijf perioden ingedeeld. Het Eerste Rolduc is de abdij van de Augustijner koorheren die tot 1796 heeft bestaan. Het Tweede Rolduc heeft bestaan van 1831 tot Pasen 1843; het is het kleinseminarie van het bisdom Luik. Doordat in 1839 de provincie Limburg in een Nederlands en Belgisch deel gesplitst werd  en dat in 1840 het apostolisch vicariaat van Limburg opgericht werd, ontstond de situatie dat  het kleinseminarie van Luik niet enkel in het  "buitenland" lag maar ook buiten het bisdom Luik. Met Pasen 1843 liet Mgr. Cornelis van Bommel zijn klein seminarie overbrengen naar de abdij van Sint Truiden.  Het gebouwencomplex Rolduc werd daarna overgenomen door Mgr. Paredis. Het kleinseminarie, filosoficum en de normaalschool werden voortgezet, maar ook werd er een open internaat gevestigd. Dit Derde Rolduc bleef bestaan tot 1946.  Mgr. Lemmens  hief toen de onderwijs-instellingen op; Rolduc bleef enkel als kleinseminarie  voortbestaan.  Dit Vierde Rolduc was uitsluitend kleinseminarie. In 1967 werd het weer een  open internaat. Maar de tijd van internaten was voorbij, het einde kwam in 1971.  Het huidige Vijfde Rolduc heeft zoals bekend meerdere functies. Ook is er sinds 1974 weer een grootseminarie gevestigd van het bisdom Roermond.  

In de volgende compacte  tekst Roda docens van R. de la Haye wordt dieper ingegaan op de onderscheiden perioden van de geschiedenis van Rolduc. De tekst is geschreven voor een symposium dat september 1999 gehouden werd in het Grootseminarie Rolduc. Tevens treft u hierbij aan de door R. de la Haye  samengestelde inventaris voor het archief van het Derde Rolduc dat bewaard is in het RHCL te Maastricht.  Als u het Derde Rolduc gaat bestuderen is deze inventaris onontbeerlijk.

Roda docens.pdf (174.12KB)
Roda docens.pdf (174.12KB)

 


Cornelis van Bommel

Mijn belangstelling  gaat vooral uit naar Rolduc III en in het bijzonder naar Rolduc II, het Luiks seminarie. Op Rolduc IV heb ik zelf gezeten dus dat weet ik wel.

In het archief van de  abdij van Sint Truiden is over Rolduc II best veel te vinden; in ieder geval genoeg om te begrijpen waar de roots van het Rolducse onderwijssysteem te vinden zijn. Als twaalfjarige leerling van Rolduc IV vroeg ik me al af waar dat waarin ik ondergedompeld werd,  vandaan kwam.   

Mgr. Cornelis van Bommel is grondlegger van Rolduc II.  Zijn onderwijskundige ideeën zijn zeer interessant. In het gedeelte van de website dat gaat over het Luiks seminarie zal ik dit toe lichten.   


Hierna Rolduc II volgens overlevering geschilderd door Hendrik Kettner in 1830; ik betwijfel het jaartal omdat  Rolduc II pas in 1831 functioneerde.  Foto uit: Collectie Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, objectnummer (51.295). 

 

 L'origine de Rolduc : Rolduc II


Websites

Congrescentrum Rolduc

Abdij Rolduc

Academie  van het seminarie Rolduc; lezingencyclus.

brochure.pdf (332.79KB)
brochure.pdf (332.79KB)

Academie Rolduc

De videozone van het Hoger Instituut voor Wijsbegeerte van de KU Leuven; veel inleidende colleges filosofie. Aanbevolen:

  1. Russell Friedman over middeleeuwse filosofie.
  2. Herman De Dijn over Spinoza en vrijheid.
  3. Filip Buekens over waarheid.

HIW

Vele interessante lezingen, vaak online, van de KU Leuven.

Lessen XXIste eeuw KU Leuven

Vele interessante lezingen en collegereeksen  van de Universiteit Maastricht.

Studium Generale Maastricht

Veel foto's van Rolduc, vaak in hoge resolutie

Beeldbank cultureel erfgoed

Veel foto's van Rolduc.

Geheugen van Nederland

 




Math Dicker

2017